Năm 2023, sau hơn hai mươi năm bôn ba làm ăn ở nước ngoài, Trương Vĩ Quốc, 56 tuổi, cuối cùng cũng đạt được ước mơ. Từ hai bàn tay trắng, ông trở thành chủ một chuỗi công ty nhỏ ở Malaysia, tích góp được khoản tiền không nhỏ. Khi tuổi xế chiều đến gần, Vĩ Quốc nghĩ nhiều về quê hương – một thị trấn nhỏ ở tỉnh An Huy, Trung Quốc, nơi cha mẹ ông từng sống.
Trong tâm trí ông, quê nhà là mảnh đất thanh bình, có dòng sông chảy ngang, bãi bờ thoai thoải, ruộng lúa bát ngát và người dân hiền hòa. Ông từng thầm nhủ: “Một ngày nào đó, mình sẽ quay về, xây một căn biệt thự rộng rãi, trồng cây ăn quả, nuôi chó mèo, dưỡng già an yên.”
Ảnh minh hoạ
Quyết định hồi hương với tiền tỷ trong tay
Cuối năm đó, Vĩ Quốc bán bớt cổ phần công ty, chuyển hơn 11 tỷ về Trung Quốc. Bạn bè ở hải ngoại khuyên ông đừng liều lĩnh. Nhưng ông đã quyết.
Trở lại thị trấn xưa, ông nhận ra mình không còn nhiều người quen. Chỉ có Lưu Kiến Hoa, bạn học từ thuở nhỏ, nay là chủ một doanh nghiệp vật liệu xây dựng trong vùng, vẫn thân thiết. Kiến Hoa hồ hởi:
“Anh Quốc à, về đúng lúc rồi. Ở quê giờ đất tăng giá từng ngày. Tôi sẽ giúp anh chọn mảnh đất đẹp ven sông, rộng cả ngàn mét vuông. Xây biệt thự kiểu nào cũng vừa ý”.
Vĩ Quốc cảm động, tin tưởng hoàn toàn. Họ là bạn nối khố, từng chia sẻ cả cơm nắm dưa muối khi còn nghèo. “Bạn cũ không để mình chịu thiệt”, ông nghĩ.
Kiến Hoa dẫn ông đến một khu đất nằm ven con đường mới mở, sát triền sông. Đất rộng, bằng phẳng, cảnh sắc hữu tình. Ông say mê ngay: “Đúng chỗ này rồi, y như tôi mơ bấy lâu.”
Kiến Hoa khẳng định đây là đất thổ cư, đã có giấy chứng nhận quyền sử dụng. Ông còn đưa ra một tập hồ sơ photo, dấu đỏ loang lổ, và giải thích:
“Đất này trước kia thuộc xã viên hợp tác, sau tách thửa bán đấu giá, tôi mua lại, giờ sang tên cho anh. Anh yên tâm, mọi thủ tục tôi lo hết. Chúng ta chơi với nhau mấy chục năm, sao tôi lừa anh được.”
Không mảy may nghi ngờ, Vĩ Quốc đồng ý mua. Ông chuyển tiền qua ngân hàng, chảy thẳng vào tài khoản Kiến Hoa.
Ngay sau đó, công việc khởi công tiến hành rầm rộ. Đội thợ xây của chính công ty Kiến Hoa đảm nhiệm, ngày đêm dựng tường, đổ móng, lát gạch. Vĩ Quốc chỉ việc đứng nhìn, trong lòng dâng tràn hạnh phúc.
Ảnh minh hoạ
Biệt thự trong mơ, định nghĩa về thành công
Sau sáu tháng, căn biệt thự 1.000m² uy nghi giữa làng xuất hiện: cổng sắt chạm trổ hoa văn, sân vườn lát đá xanh, bên trong là phòng khách rộng, trần cao, phòng ngủ hướng sông, thư phòng ốp gỗ. Hàng xóm kéo đến xem, ai cũng trầm trồ:
“Ông Quốc từ nước ngoài về giàu có thật”.
Vĩ Quốc phấn khởi, mời bà con làng xóm dự tiệc tân gia. Ngày ấy, ông giết mấy con lợn, thuê cả dàn nhạc, dựng rạp to trước nhà. Người thân từ xa kéo về, ai cũng tấm tắc khen ngợi.
Ông nâng ly rượu, rưng rưng:
“Cả đời bôn ba, nay được về quê an hưởng tuổi già, sống cạnh anh em bà con. Đây là mơ ước lớn nhất của tôi.”
Nhưng niềm vui chỉ kéo dài đến giữa buổi tiệc.
Buổi chiều, khi khách khứa đang ăn uống, bỗng có đoàn xe công vụ dừng ngay trước cổng. Hơn chục cán bộ xã, thị trấn bước xuống. Người đi đầu nghiêm nghị tuyên bố:
“Ngôi nhà này xây trái phép trên đất nông nghiệp! Yêu cầu gia chủ chấm dứt sử dụng, chuẩn bị phương án phá dỡ ngay lập tức.”
Không khí đang rộn ràng chợt lặng ngắt. Mọi ánh mắt đổ dồn về Vĩ Quốc. Ông chết lặng, lắp bắp:
“Sao… sao lại trái phép? Đây là đất thổ cư mà. Tôi mua đàng hoàng, có giấy tờ đầy đủ!”
Cán bộ đưa ra tập hồ sơ:
“Tất cả giấy tờ anh cầm đều giả. Lô đất này là đất nông nghiệp công ích, không được phép xây dựng. Chúng tôi đã nhiều lần thông báo nhưng anh không có mặt tại địa phương.”
Tiếng xôn xao nổi lên. Bạn bè, họ hàng nhìn ông với ánh mắt vừa thương hại, vừa nghi ngờ.
Vĩ Quốc ngã quỵ, run rẩy tìm Kiến Hoa. Nhưng lúc ấy, người bạn thân đã biến mất khỏi bàn tiệc, điện thoại cũng tắt máy.
Ảnh minh hoạ
Sự thật trần trụi về lòng người
Những ngày sau, ông mới biết toàn bộ sự thật. Mảnh đất kia vốn thuộc diện “quy hoạch xanh”, không ai được phép mua bán, xây cất. Kiến Hoa, với mối quan hệ phức tạp, đã dựng hồ sơ giả, thậm chí cả dấu đỏ cũng là đồ làm lậu. Số tiền 11 tỷ Vĩ Quốc đưa cho hắn vừa mua đất vừa xây nhà, hắn đã kịp tẩu tán gần hết.
Người dân địa phương xì xào:
“Thằng Hoa nổi tiếng làm ăn ma mãnh. Ông Quốc ở xa về, không biết, nên mắc bẫy thôi.”
“Bạn bè mấy chục năm, ai ngờ nó nhẫn tâm vậy.”
Vĩ Quốc vừa đau đớn, vừa tủi hổ. Ông bỏ hết sản nghiệp, chỉ mong dưỡng già yên bình, vậy mà giờ đứng trước nguy cơ trắng tay. Chính quyền kiên quyết xử lý, không thể vì ông là Việt kiều giàu có mà nương tay.
Nửa tháng sau, công an bắt giữ Kiến Hoa vì liên quan đến nhiều vụ lừa đảo đất đai khác. Vĩ Quốc được mời đến đối chất.
Gặp lại, ông nghẹn giọng:
“Tại sao cậu làm vậy? Chúng ta từng là anh em, từng chia nhau từng miếng cơm.”
Kiến Hoa cười nhạt:
“Anh Quốc à, anh tưởng quay về quê với đống tiền là được tôn trọng sao? Ở cái thị trấn nghèo này, ai cũng ghen ghét. Tôi cũng vậy. Tôi cần tiền mở rộng công ty, anh lại tin tôi mù quáng. Đừng trách ai ngoài bản thân.”
Câu nói ấy như nhát dao đâm thẳng tim Vĩ Quốc. Ông hiểu, không chỉ tiền mất mà tình nghĩa cả đời cũng tan biến.
Căn biệt thự thành hoang phế
Cuối cùng, chính quyền buộc phải phá bỏ phần lớn công trình. Những bức tường kiên cố, mái ngói đỏ rực bị máy xúc đập nát. Người dân kéo đến xem, tiếc rẻ:
“Đẹp thế mà tan tành…”
Vĩ Quốc đứng lặng, mắt đẫm lệ. Mấy tháng trời mơ ước, công sức, tiền bạc giờ chỉ còn đống gạch vụn. Ông thuê một căn nhà nhỏ trong làng ở tạm, sống lặng lẽ, không dám gặp ai.
Thời gian trôi, ông dần chấp nhận thực tại. Số tiền còn sót lại ít ỏi, ông gửi tiết kiệm, đủ sống qua ngày. Nhiều người khuyên ông kiện tụng để đòi bồi thường, nhưng ông biết cơ hội lấy lại chẳng là bao.
Trong cuốn nhật ký, ông viết:
“Tôi từng nghĩ quê hương mãi là chốn bình yên. Nhưng con người thay đổi, lòng tham làm mờ mắt. Tôi mất tiền, mất bạn, nhưng nhận ra một điều: ở đời, cái đáng sợ nhất không phải nghèo khó, mà là bị chính người thân thiết phản bội.”
Vĩ Quốc dành phần đời còn lại để trồng rau, nuôi cá bên bờ sông. Căn biệt thự 11 tỷ giờ chỉ còn trong ký ức, như một giấc mộng buồn.
