Con trai và con dâu nhờ tôi trông thằng bé Bin – cháu nội đầu lòng, mới hai tháng tuổi – để họ đi siêu thị mua ít đồ sơ sinh. Tôi vui lắm. Tưởng chỉ vài tiếng đồng hồ bình yên, tôi còn chuẩn bị cả mấy bài ru cũ để dỗ cháu ngủ. Ai ngờ, đúng lúc họ vừa khuất cửa, Bin bỗng khóc ré lên, tiếng khóc xé toạc cả căn phòng vốn đang ấm áp mùi sữa.
Ban đầu tôi nghĩ thằng bé đói hoặc ướt tã. Tôi nhẹ nhàng bế lên, đưa võng ru, rồi kiểm tra tã. Nhưng nó càng lúc càng khóc dữ, thân nhỏ co rúm, mặt đỏ gay, hơi thở đứt quãng. Tôi luýnh quýnh, cố giữ bình tĩnh, vừa dỗ vừa thì thầm: “Có ông đây rồi, ngoan nào.” Nhưng càng dỗ, Bin càng cong người lên như đang chịu đựng một cơn đau mà không thể nói thành lời.
Một linh cảm lạ lùng chạy dọc sống lưng tôi. Tôi đặt cháu xuống tấm thảm, vén áo lên xem lại lần nữa. Và khoảnh khắc ấy… tim tôi như khựng lại.
Bụng Bin hơi trướng, da tái lạ, và quan trọng hơn – phần dưới bụng có dấu hiệu sưng bất thường. Tôi chạm nhẹ vào, thằng bé lập tức khóc thét, toàn thân giật lên một cái mạnh đến mức tôi phải rụng rời. Không thể nào… không thể chỉ là đau bụng thông thường. Cái cảm giác bất an tràn lên như nước lũ: có gì đó rất nguy hiểm đang xảy ra với cháu.
Tôi không còn nghĩ được gì nữa. Tôi bế thốc Bin lên, quơ vội chiếc khăn mỏng rồi lao ra khỏi nhà. Chạy được vài bước tôi mới chợt nhớ phải khóa cửa, nhưng rồi ngay cả điều đó cũng không quan trọng bằng việc phải đưa cháu đến bệnh viện càng nhanh càng tốt. Mỗi tiếng khóc của Bin như xé từng mảnh trong lòng tôi, thôi thúc tôi chạy nhanh hơn nữa.
Ra đến cổng, tôi gọi taxi nhưng chẳng xe nào sẵn. Tôi ôm cháu chạy bộ gần 200 mét ra đầu đường lớn, tay run đến mức suýt đánh rơi điện thoại. Cuối cùng cũng bắt được xe. Vừa ngồi vào ghế, tôi thở hổn hển nói với tài xế: “Làm ơn… bệnh viện gần nhất… cháu tôi… nguy cấp.”
Chặng đường chỉ mười phút mà dài như cả một đời người. Tôi áp tai vào ngực Bin, cảm nhận hơi thở yếu ớt, đứt đoạn. Tôi chưa bao giờ sợ đến vậy. Một phần vì thương cháu, một phần vì cảm giác bất lực đang siết lấy ngực như vòng thép. “Cháu ơi, ráng lên… ráng lên cùng ông.”
Khi taxi vừa phanh trước cổng bệnh viện, tôi gần như lao xuống, ôm cháu chạy thẳng vào phòng cấp cứu. Ánh đèn trắng lạnh lẽo, tiếng y tá gọi nhau, tiếng bước chân vội vã… Tất cả hòa thành một khung cảnh khiến tôi chỉ biết siết chặt Bin vào lòng và cầu mong điều tồi tệ nhất đừng xảy ra.
Bác sĩ trực cấp cứu bế Bin từ tay tôi rất nhanh, gần như giật phắt đi trong khi y tá kéo tôi ra ngoài để điền thông tin. Tôi bối rối, tay run bần bật, chữ viết xiêu vẹo chẳng thành hàng. Đến khi y tá hỏi: “Bé có tiền sử bệnh gì không bác?” tôi mới sực tỉnh: con trai và con dâu chẳng hề nói gì về việc Bin đang bị bệnh hay uống thuốc gì. Trong đầu tôi nổi lên những câu hỏi dồn dập, vừa lo cho cháu vừa bắt đầu loáng thoáng một dự cảm mơ hồ: liệu họ có giấu tôi chuyện gì?
Tôi đứng trước cửa phòng cấp cứu, lưng ướt đẫm mồ hôi. Cánh cửa trắng lạnh lùng đóng lại, ngăn cách tôi với đứa cháu nhỏ xíu đang vật lộn với cơn đau. Mỗi giây trôi qua dài như cả phút. Tôi gọi cho con trai mà tay run đến mức bấm nhầm ba lần. Khi anh bắt máy, tôi chỉ nói được hai chữ “Bệnh viện!” thì cuối cùng lại nghẹn lại. Chỉ vài phút sau, vợ chồng nó phóng xe đến, mặt tái nhợt.
Chúng tôi đứng im lặng, không ai nói với ai một câu. Đột nhiên, cửa phòng bật mở, một bác sĩ bước ra, giọng nghiêm trọng:“Cháu bé bị thoát vị bẹn nghẹt, khả năng cao là đã kéo dài từ trước mà không được phát hiện. Tính mạng cháu đang bị đe dọa. Chúng tôi phải phẫu thuật khẩn cấp ngay.”
Câu nói ấy như đam thẳng vào ngực tôi. Tôi nhìn con trai, nó cúi đầu, môi run run. Con dâu thì bật khóc, ôm mặt. Tôi cảm thấy như vừa bị tạt gáo nước lạnh: chẳng lẽ họ đã biết con mình có vấn đề nhưng không đưa đi khám đúng mức? Ba người chúng tôi đứng trước cửa phòng phẫu thuật mà như bị đóng băng. Tiếng loa gọi bác sĩ vọng lên càng khiến tôi thêm bồn chồn.
Trong lúc chờ, tôi mới được kể mọi chuyện. Hóa ra hai vợ chồng nó đã nhận thấy từ vài tuần trước rằng Bin hay khóc thét, bụng chướng nhẹ, thỉnh thoảng nôn ói. Nhưng đi khám phòng tư gần nhà, bác sĩ chỉ bảo “đầy bụng sơ sinh, không sao”. Vì sợ bố mẹ lo, họ không dám kể tôi nghe. “Tụi con không nghĩ là nặng như vậy…” Con trai nói mà không nhìn vào mắt tôi.
Tôi muốn trách, muốn quát, nhưng nhìn hai đứa mặt mày thất thần, tôi chỉ thở dài. Trong chuyện này, ai cũng sợ, ai cũng lo lắng, và ai cũng có phần sai sót. Nhưng quan trọng nhất vẫn là thằng bé. Tôi ngồi xuống ghế chờ, hai tay đan chặt vào nhau đến mức các đốt ngón tay trắng bệch. Tôi thấy mình bất lực quá. Mình đã từng là trụ cột của cả gia đình, vậy mà giờ chỉ biết ngồi đợi tin của các bác sĩ.
Thời gian mài mòn tinh thần mỗi người. Con dâu cứ khóc rồi lại nín, con trai đi tới đi lui như con thú bị nhốt. Tôi nhìn lên đồng hồ treo tường: 45 phút trôi qua, rồi một tiếng, rồi hơn một tiếng. Cánh cửa phòng phẫu thuật vẫn im lìm, chỉ có ánh đèn đỏ “Đang phẫu thuật” hắt ra, lạnh lẽo như một lời cảnh báo.
Và rồi… cuối cùng đèn tắt. Cửa phòng mở ra. Bác sĩ bước ra với vẻ mặt nghiêm nhưng nhẹ đi phần nào.
“Ca mổ thành công. Nhưng may mắn lắm. Chỉ chậm thêm một chút nữa là hoại tử.”
Tôi khuỵu xuống ghế, cảm giác như vừa được trả lại hơi thở. Con dâu òa khóc nức nở, còn con trai đứng im, mắt đỏ hoe. Nhưng sự nhẹ nhõm ấy chưa kịp trọn vẹn thì bác sĩ nói tiếp:
“Nhưng chúng tôi cần hỏi gia đình… vì sao tình trạng này kéo dài mà không đưa trẻ đi khám sớm? Đây không phải vấn đề mới phát sinh trong ngày hôm nay.”
Câu hỏi ấy, như một mũi kim chỉ thẳng vào bí mật mà cả nhà đang né tránh.
Khi bác sĩ hỏi, cả ba chúng tôi đều lặng đi. Không ai dám trả lời đầu tiên. Con trai tôi nuốt nước bọt, giọng khàn đặc:“Chúng tôi… chúng tôi nghĩ chỉ là đau bụng sơ sinh. Cháu khóc nhiều vì colic. Chúng tôi mới làm bố mẹ, kinh nghiệm ít…”
Bác sĩ thở dài nhưng không trách móc, chỉ giải thích rằng thoát vị bẹn ở trẻ sơ sinh không phải hiếm. Tuy nhiên, dấu hiệu của nó rất rõ ràng nếu bố mẹ quan sát kỹ và không chủ quan. “Điều nguy hiểm,” bác sĩ nói, “là người lớn thường nghĩ trẻ con khóc là chuyện bình thường. Nhưng khóc kéo dài, cong người dữ dội, hoặc sưng bất thường ở vùng bẹn thì phải đưa đi khám ngay.”
Lời bác sĩ làm tôi trĩu nặng. Không phải tôi trách vợ chồng nó, mà là tự trách mình. Tại sao tôi – người từng nuôi hai đứa con trưởng thành, người luôn tự hào là có kinh nghiệm – lại không nhận ra điều ấy sớm hơn? Tại sao đến lúc ở một mình với thằng bé tôi mới chú ý kỹ và phát hiện? Nếu tôi để Bin nằm ngủ như thường, không kiểm tra, không vén áo… chuyện gì sẽ xảy ra?
Những suy nghĩ ấy đam vào tim tôi từng nhát một.
Buổi tối hôm đó, Bin được đưa sang phòng hậu phẫu. Nhìn cơ thể bé xíu của cháu nằm im trong lồng kính, chỉ đeo ống thở nhẹ, tôi nghẹn lại. Con dâu đứng cạnh, mắt sưng đỏ. Nó nắm tay tôi, giọng run run:“Bố… con xin lỗi. Tụi con chủ quan quá. Tụi con cứ nghĩ trẻ con khóc là bình thường. Con không biết là nguy hiểm như vậy…”
Tôi đặt tay lên vai nó:“Không phải lỗi của riêng ai. Làm cha mẹ ai cũng sợ hãi, ai cũng có lúc lúng túng. Quan trọng là từ giờ mình phải chú ý hơn.”
Nhưng sự thật là trong tôi vẫn còn gì đó chưa nguôi. Có một khoảnh khắc tôi luôn nhớ mãi: lúc tôi bế Bin chạy ra đường, gió tạt vào mặt, tiếng khóc của cháu yếu dần, và tôi cảm thấy như đang ôm cả sinh mạng mong manh trên tay. Đó là một nỗi sợ chưa từng có. Một nỗi sợ khiến tôi đêm đó không sao chợp mắt.
Ngày hôm sau, bác sĩ thông báo Bin hồi phục tốt, có thể bú lại và không còn nguy hiểm. Cả nhà thở phào, nhưng ai cũng hiểu biến cố này đã để lại một dấu mốc sâu đậm trong mỗi người.
Vài ngày sau, khi Bin được xuất viện, con trai tôi bất ngờ mang ghế ra ngồi cạnh tôi ở sân. Nó im lặng một lúc lâu rồi nói:“Bố à… con biết hôm đó bố rất hoảng. Tụi con cũng vậy. Từ lúc làm cha, con mới hiểu trách nhiệm nó lớn thế nào. Con cảm ơn bố… vì đã cứu con của con.”
Tôi chỉ khẽ gật đầu. Một cảm giác ấm mà buồn lan trong ngực. Tôi nói:“Không ai muốn xảy ra chuyện như vậy. Nhưng làm cha mẹ, mình phải học cách không bỏ qua bất kỳ dấu hiệu nhỏ nào.”
Từ sau hôm ấy, cả nhà thay đổi hẳn. Con trai học cách quan sát con kỹ hơn, con dâu không giấu nỗi lo mà chia sẻ với mọi người. Còn tôi, mỗi lần bế cháu, đều thấy như đang ôm một báu vật mong manh cần được bảo vệ tuyệt đối.
Biến cố ấy khép lại bằng sự bình an, nhưng nỗi ám ảnh vẫn còn đó, như một lời nhắc nhở rằng chỉ một chút chủ quan thôi cũng có thể dẫn đến hậu quả khó lường.
Còn tôi, đến bây giờ vẫn nhớ khoảnh khắc chạy trong gió lạnh, ôm cháu vào ngực, chỉ biết cầu trời:“Xin đừng lấy cháu khỏi con…”
Và có lẽ, suốt phần đời còn lại, tôi sẽ không quên bài học ấy.
